Historia Pucharu Świata

Puchar Świata w skokach narciarskich rozgrywany jest od sezonu 1979/1980. Pomysł wprowadzenia cyklu konkursów, których wyniki zaliczane byłyby do wspólnej klasyfikacji przejęty został z narciarstwa alpejskiego, w którym Puchar Świata rozgrywany był od 1967 roku. Ostateczna decyzja dotycząca rywalizacji skoczków zapadła na Kongresie FIS w Nicei w maju 1979 roku. Zwycięzcą pierwszego sezonu PŚ w skokach został Austriak Hubert Neuper. Trzecie miejsce w klasyfikacji generalnej zajął Stanisław Bobak. 

Puchar Świata to czteromiesięczny cykl zawodów narciarskich, rozgrywany od połowy listopada do końca marca. Na sezon składa się średnio 30-35 konkursów indywidualnych oraz drużynowych. Na podstawie wyników poszczególnych zawodów, skoczkowie otrzymują punkty do klasyfikacji generalnej cyklu. Zawodnik, który w przeciągu całego sezonu zgromadzi najwięcej punktów, wygrywa cały cykl i otrzymuje nagrodę w postaci Kryształowej Kuli. Aktualny lider Pucharu Świata występuje w zawodach w specjalnym, żółtym plastronie startowym. Najlepsza drużyna otrzymuje Puchar Narodów. Prowadzona jest także klasyfikacja Pucharu Świata w lotach narciarskich, do której uwzględniane są wyłącznie konkursy na skoczniach mamucich.

 

Punktacja stosowana w Pucharze Świata od sezonu 1993/1994
Miejsce 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17. 18. 19. 20. 21. 22. 23. 24. 25. 26. 27. 28. 29. 30.
Punkty 100 80 60 50 45 40 36 32 29 26 24 22 20 18 16 15 14 13 12 11 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1

 

Punktacja konkursów drużynowych do Pucharu Narodów
Miejsce 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
Punkty 400 350 300 250 200 150 100 50

 

W przypadku, kiedy na najwyższą zdobycz punktową uzyskało dwóch lub więcej zawodników, o losach Kryształowej Kuli decyduje liczba wygranych konkursów w ciągu sezonu. Ten przepis był wykorzystany do tej pory tylko raz. W sezonie 2014/2015 tę samą liczbę punktów zgromadzili Severin Freund i Peter Prevc. Triumfatorem Pucharu Świata został jednak Niemiec, który podczas tamtej edycji odniósł dziewięć zwycięstw przy trzech wygranych Słoweńca.

Klasyfikację generalną najczęściej, bo czterokrotnie wygrywali: Fin Matti Nekaenen oraz Adam Małysz, przy czym polski skoczek jest jedynym, który dokonał tej sztuki trzy razy z rzędu. Trzykrotnie z wygranej cieszył się Andreas Goldberger, zaś dwukrotnie - Armin Kogler, Primoż Peterka, Martin Schmitt, Janne Ahonen, Thomas Morgenstern, Gregor Schlierenzauer oraz Kamil Stoch.

Najwięcej zwycięstw w poszczególnych konkursach odniósł Gregor Schlierenzauer, który na najwyższym stopniu podium stawał 53 razy. Drugie miejsce w tej klasyfikacji zajmuje Matti Nykaenen (46 zwycięstw), a trzeci jest Adam Małysz (39 wygranych).

Poza Adamem Małyszem jeszcze ośmiu polskich skoczków wygrywało konkursy zaliczane do klasyfikacji generalnej Pucharu Świata. Trzydzieści trzy razy zwyciężał Kamil Stoch, trzy triumfy odniósł Piotr Fijas, dwukrotnie najlepszy był Maciej Kot, zaś po jednej wygranej zaliczyli Stanisław Bobak, Piotr Żyła, Krzysztof Biegun, Jan Ziobro i Dawid Kubacki. Łącznie Polacy odnieśli 82 triumfy w konkursach PŚ, co plasuje nasz kraj na piątym miejscu w tym zestawieniu. Na pierwszym miejscu znajduje się Austria, której reprezentanci zwyciężali aż 251 razy.

Najwięcej miejsc na podium w poszczególnych konkursach cyklu Pucharu Świata uzbierał Fin Janne Ahonen, który na "pudle" stawał 108 razy. Drugie miejsce należy pod tym względem do Adama Małysza, który w pierwszej trójce pucharowych zawodów meldował się 92 razy. Trzeci jest Gregor Schlierenzauer z dorobkiem 88 "pudeł".

Rekord w ilości wygranych konkursów Pucharu Świata z rzędu wynosi sześć zwycięstw. Takiego wyczynu dokonało pięciu zawodników - Janne Ahonen, Matti Hautamaeki, Thomas Morgenstern, Gregor Schlierenzauer oraz Ryoyu Kobayashi.

Najstarszym zwycięzcą konkursu Pucharu Świata jest Japończyk, Noriaki Kasai. 29 listopada 2014 roku wygrał konkurs w Ruce (ex aequo ze Szwajcarem Simonem Ammannem) mając dokładnie 42 lata, 5 miesięcy i 23 dni. Drugi w tym zestawieniu jest Takanobu Okabe, który zwyciężając w Kuopio w marcu 2009 roku liczył sobie 38 lat, 4 miesiące i 12 dni. Na trzecim miejscu plasuje się Słoweniec Robert Kranjec, który wygrywając w marcu 2016 roku w Planicy miał 34 lata, 8 miesięcy i 2 dni.

Z kolei najmłodszym triumfatorem konkursu PŚ jest Kanadyjczyk Steve Collins. W marcu 1980 roku wygrał konkurs w Lahti licząc sobie zaledwie 15 lat, 11 miesięcy i 27 dni. Było to z resztą jego pierwsze i ostatnie zwycięstwo w zawodach PŚ. Pobicie jego rekordu wydaje się obecnie wręcz niemożliwe, ponieważ obecne przepisy FIS wymagają, aby uczestnicy konkursów Pucharu Świata mieli ukończone szesnaście lat.

W ramach Pucharu Świata od 1992 roku rozgrywane są także konkursy drużynowe. Najwięcej zwycięstw w zawodach tego typu odniosła reprezentacja Austrii, która wygrywała 29 razy. Polacy na pierwszą wygraną musieli czekać do grudnia 2016 roku, kiedy to Piotr Żyła, Kamil Stoch, Dawid Kubacki i Maciej Kot triumfowali w Klingenthal. Obecnie Biało-Czerwoni mają na swoim koncie sześć wygranych, co plasuje nasz zespół w klasyfikacji wszech czasów na szóstej pozycji.

W sezonie 2012/13 odbył się w Lillehammer pierwszy w historii Pucharu Świata konkurs drużyn mieszanych. Triumf w nim odnieśli Japończycy. Rok później górą okazali się Norwegowie. W kolejnych latach rywalizacji mikstów nie rozgrywano, ale niewykluczone, iż wróci ona w przyszłości do kalendarza Pucharu Świata.

Stan przytoczonych informacji jest aktualny na dzień 24 marca 2019 roku (finał sezonu 2018/2019).

Zdobywcy Pucharu Świata w skokach narciarskich
Sezon Zawodnik Kraj Sezon Zawodnik Kraj
1979/1980 Hubert Neuper 1999/2000 Martin Schmitt
1980/1981 Armin Kogler 2000/2001 Adam Małysz
1981/1982 Armin Kogler 2001/2002 Adam Małysz
1982/1983 Matti Nykaenen 2002/2003 Adam Małysz
1983/1984 Jens Weissflog 2003/2004 Janne Ahonen
1984/1985 Matti Nykaenen 2004/2005 Janne Ahonen
1985/1986 Matti Nykaenen 2005/2006 Jakub Janda
1986/1987 Vegars Opaas 2006/2007 Adam Małysz
1987/1988 Matti Nykaenen 2007/2008 Thomas Morgenstern
1988/1989 Jan Bokloev 2008/2009 Gregor Schlierenzauer
1989/1990 Ari-Pekka Nikkola 2009/2010 Simon Ammann
1990/1991 Andreas Felder 2010/2011 Thomas Morgenstern
1991/1992 Toni Nieminen 2011/2012 Anders Bardal
1992/1993 Andreas Goldberger 2012/2013 Gregor Schlierenzauer
1993/1994 Espen Bredesen 2013/2014 Kamil Stoch
1994/1995 Andreas Goldberger 2014/2015 Severin Freund
1995/1996 Andreas Goldberger 2015/2016 Peter Prevc
1996/1997 Primoz Peterka 2016/2017 Stefan Kraft
1997/1998 Primoz Peterka 2017/2018 Kamil Stoch
1998/1999 Martin Schmitt 2018/2019 Ryoyu Kobayashi
Najwięcej wygranych konkursów Pucharu Świata:
Lp. Zawodnik Kraj Wygrane
1 Gregor Schlierenzauer 53
2 Matti Nykaenen 46
3 Adam Małysz 39
4 Janne Ahonen 36
5 Kamil Stoch 33
5 Jens Weissflog 33
7 Martin Schmitt 28
8 Andreas Felder 25
9 Simon Ammann 23
9 Thomas Morgenstern 23
11 Severin Freund 22
11 Peter Prevc 22
13 Andreas Goldberger 20
14 Sven Hannawald 18
14 Andreas Widhoelzl 18
16 Noriaki Kasai 17
17 Matti Hautamaeki 16
17 Stefan Kraft 16
19 Kazuyoshi Funaki 15
19 Primoz Peterka 15
19 Ernst Vettori 15
Najwięcej miejsc na podium konkursów Pucharu Świata:
Lp. Zawodnik Kraj Podia
1 Janne Ahonen 108
2 Adam Małysz 92
3 Gregor Schlierenzauer 88
4 Simon Ammann 80
5 Thomas Morgenstern 76
5 Matti Nykaenen 76
7 Jens Weissflog 73
8 Kamil Stoch 66
9 Andreas Goldberger 63
9 Noriaki Kasai 63
11 Stefan Kraft 56
12 Ernst Vettori 54
13 Severin Freund 53
13 Peter Prevc 53
15 Martin Schmitt 52
16 Andreas Felder 51
17 Andreas Widhoelzl 49
18 Ari-Pekka Nikkola 42
19 Sven Hannawald 40
20 Kazuyoshi Funaki 38
20 Matti Hautamaeki 38
Najwięcej wygranych konkursów drużynowych Pucharu Świata:
Lp. Drużyna Flaga Wygrane
1 Austria 29
2 Norwegia 25
3 Finlandia 15
4 Niemcy 13
5 Słowenia 10
6 Polska 6
7 Japonia 4

Kalendarz

Data Kraj Miejscowość Skocznia Info Wyniki Więcej
Etap 3
23-11-2019 Polska Wisła HS 134 (K-120) konkurs drużynowynocny wyniki
24-11-2019 Polska Wisła HS 134 (K-120) konkurs indywidualny -
30-11-2019 Finlandia Ruka HS 142 (K-120) konkurs indywidualnynocny -
01-12-2019 Finlandia Ruka HS 142 (K-120) konkurs indywidualnynocny -
07-12-2019 Rosja Niżny Tagił HS 134 (K-120) konkurs indywidualnynocny wyniki
08-12-2019 Rosja Niżny Tagił HS 134 (K-120) konkurs indywidualnynocny -
14-12-2019 Niemcy Klingenthal HS 140 (K-125) konkurs drużynowynocny -
15-12-2019 Niemcy Klingenthal HS 140 (K-125) konkurs indywidualnynocny -
21-12-2019 Szwajcaria Engelberg HS 140 (K-125) konkurs indywidualnynocny -
22-12-2019 Szwajcaria Engelberg HS 140 (K-125) konkurs indywidualny -
Etap 4
29-12-2019 Niemcy Oberstdorf HS 137 (K-120) konkurs indywidualnynocny -
01-01-2020 Niemcy Garmisch-Partenkirchen HS 142 (K-125) konkurs indywidualny -
04-01-2020 Austria Innsbruck HS 130 (K-120) konkurs indywidualny -
06-01-2020 Austria Bischofshofen HS 142 (K-125) konkurs indywidualnynocny -
Etap 5
11-01-2020 Włochy Predazzo HS 135 (K-120) konkurs indywidualnynocny -
12-01-2020 Włochy Predazzo HS 135 (K-120) konkurs indywidualnynocny -
18-01-2020 Niemcy Titisee-Neustadt HS 142 (K-125) konkurs indywidualnynocny -
19-01-2020 Niemcy Titisee-Neustadt HS 142 (K-125) konkurs indywidualny -
25-01-2020 Polska Zakopane HS 140 (K-125) konkurs drużynowynocny wyniki
26-01-2020 Polska Zakopane HS 140 (K-125) konkurs indywidualnynocny -
01-02-2020 Japonia Sapporo HS 137 (K-123) konkurs indywidualnynocny -
02-02-2020 Japonia Sapporo HS 137 (K-123) konkurs indywidualny -
Etap 6
08-02-2020 Niemcy Willingen HS 145 (K-130) konkurs indywidualnynocny -
09-02-2020 Niemcy Willingen HS 145 (K-130) konkurs indywidualnynocny -
15-02-2020 Austria Bad Mitterndorf HS 235 (K-200) konkurs indywidualny -
16-02-2020 Austria Bad Mitterndorf HS 235 (K-200) konkurs indywidualny -
21-02-2020 Rumunia Rasnov HS 97 (K-90) konkurs indywidualny wyniki
22-02-2020 Rumunia Rasnov HS 97 (K-90) konkurs indywidualny -
29-02-2020 Finlandia Lahti HS 130 (K-116) konkurs drużynowynocny -
01-03-2020 Finlandia Lahti HS 130 (K-116) konkurs indywidualny -
Etap 7
07-03-2020 Norwegia Oslo HS 134 (K-120) konkurs drużynowynocny -
08-03-2020 Norwegia Oslo HS 134 (K-120) konkurs indywidualny -
10-03-2020 Norwegia Lillehammer HS 140 (K-123) konkurs indywidualnynocny -
12-03-2020 Norwegia Trondheim HS 138 (K-124) konkurs indywidualnynocny -
14-03-2020 Norwegia Vikersund HS 240 (K-200) konkurs drużynowynocny -
15-03-2020 Norwegia Vikersund HS 240 (K-200) konkurs indywidualny -